Yoga kelimesinin, eski Hint\u00e7e’de ‘kat\u0131lmak, birlemek, birle\u015ftirmek, boyunduruk alt\u0131na almak’ gibi anlamlara gelen ‘Yuj’ k\u00f6keninden \u00fcretildi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. Yoga temelde, ‘mind, body, spirit’ yani ‘zihin, beden ve ruh’ \u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcn\u00fcn senkronize edilmesi, birbiriyle ileti\u015fim i\u00e7inde, uyumlu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015f bir teknik. 2000 y\u0131l \u00f6ncesine dayanan bu teknik, \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 topraklarda, zaman\u0131nda ruhani geli\u015fim i\u00e7in kullan\u0131lan bir y\u00f6ntem olsa da, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde t\u00fcm d\u00fcnyada, v\u00fccudun esnekli\u011fini ve dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131ran, nefes al\u0131p vermeyi d\u00fczenleyen ve g\u00fc\u00e7lendiren, dikkatin toplanmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olan bir egzersiz olarak kabul g\u00f6r\u00fcyor. Hem fiziksel, hem psikolojik sa\u011fl\u0131k i\u00e7in art\u0131k doktorlar ve sa\u011fl\u0131k uzmanlar\u0131 taraf\u0131ndan tavsiye edilen, \u00fczerine pek \u00e7ok ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lm\u0131\u015f ve etkinli\u011fi kesinle\u015fmi\u015f bir teknik. Yoga’y\u0131, kaslar\u0131 esneten, v\u00fccudun esnekli\u011fini ve hareket yetene\u011fini artt\u0131ran, duru\u015fu d\u00fczelten, nefesi d\u00fczenleyen ve kuvvetlendiren egzersiz hareketleri olarak d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n
Peki yogan\u0131n, di\u011fer egzersizlerden, beden hareketlerinden ne fark\u0131 var? Benim tecr\u00fcbeme g\u00f6re; <\/p>\n\n\n\n
1- Hi\u00e7 acele etmeden, herhangi bir hedef, ama\u00e7 belirlenmeden, ki\u015fiyi hi\u00e7 bir \u015feye zorlamadan, gayet yava\u015f, a\u011f\u0131r, dozunda, sakin sakin yap\u0131lmas\u0131.<\/p>\n\n\n\n
2- Her hareketin, senkronize bir \u015fekilde nefes alma ya da verme ile yap\u0131lmas\u0131. Kolunuzu kald\u0131r\u0131rken nefes alman\u0131z gerekiyorsa, alman\u0131z, o esnada nefes vermeniz gerekiyorsa nefes vermeniz gerekiyor. Yani nefes al\u0131\u015fveri\u015fler, hareketlerden ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fil, ikisi birbiriyle uyumlu olmak zorunda. O y\u00fczden ba\u015flang\u0131\u00e7ta bir hocan\u0131n \u00f6nderli\u011finde yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Nefesi burundan m\u0131 vermeniz laz\u0131m yoksa a\u011f\u0131zdan m\u0131 vermeniz laz\u0131m, onun bile sebebi ve yeri var. O y\u00fczden ilk ba\u015flarda, hem hocan\u0131n komutlar\u0131n\u0131 takip etmek, hem nefesi takip etmek, hem hareketi yapmaya \u00e7al\u0131\u015fmak gerekti\u011finden olduk\u00e7a acemice hareket edebiliyor insan. Ancak hi\u00e7 bir \u015feyin acelesi yok. Yanl\u0131\u015f yapmak diye bir \u015fey yok. Tamamen sizin, neyi, ne kadar yapabilece\u011finizle alakal\u0131. Bug\u00fcn yapamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 yar\u0131n yapars\u0131n\u0131z, ya da belki hi\u00e7 bir zaman yapamazs\u0131n\u0131z ama sorun de\u011fil. Oldu\u011fu kadar, olabildi\u011fi kadar. <\/p>\n\n\n\n
3- Bir saatlik gayet yava\u015f bir yoga seans\u0131n\u0131n sonunda, asl\u0131nda hi\u00e7 bir \u015fey yapm\u0131yormu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnseniz de, yerini ve varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bile unuttu\u011funuz kaslar\u0131n\u0131z\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, bedeninizin esnedi\u011fini ve hafifledi\u011finizi, zamanla s\u0131rt, omuz, boyun a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131z\u0131n\u0131 azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya da ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6rebiliyorsunuz. Normalde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z b\u00f6lgelerinizi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131yorsunuz. \u0130\u00e7 organlar\u0131n\u0131za sinyaller g\u00f6nderiyorsunuz. <\/p>\n\n\n\n
4- Hi\u00e7 fark\u0131na varmadan, hocan\u0131n s\u00fcrekli uyar\u0131 ve komutlar\u0131 ile dikkatinizi nefesinize, ayaklar\u0131n\u0131z\u0131n yerle temas\u0131na, kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z kolunuzdaki kaslara, g\u00f6\u011f\u00fcs kafesinize veriyorsunuz. Beyin, kendisine gelen bu komutlarla s\u00fcrekli olarak v\u00fccudun \u00e7e\u015fitli noktalar\u0131, kaslar\u0131 ile me\u015fgul olmaya ba\u015fl\u0131yor. En az\u0131ndan k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7in de olsa, zihinde u\u00e7u\u015fan kayg\u0131lar, korkular, d\u00fc\u015f\u00fcnceler yerine, bedene ve bedenin hareketlerine konsantre oluyor ve b\u00f6ylece de k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7in bile olsa zihinsel rahatlama sa\u011flan\u0131yor. Tabi beyin, normalde almaya al\u0131\u015fk\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 komutlar\u0131 alarak ve konsantre olmaya al\u0131\u015fk\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 noktalara ve hareketlere konsantre olarak bir nevi egzersiz de yapm\u0131\u015f oluyor. \u0130\u015fte bu al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k egzersizlerin d\u00fczenli yap\u0131lmas\u0131 sonucunda da, beyin b\u00f6lgelerinde de\u011fi\u015fiklikler meydana gelmeye ba\u015fl\u0131yor. \u0130\u015flevi azalm\u0131\u015f b\u00f6lgelerde canlanmalar oluyor. <\/p>\n\n\n\n
Ba\u015flang\u0131\u00e7ta, e\u011fer normalde g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131n\u0131zda diyaframdan nefes alm\u0131yorsan\u0131z, nefesiniz kesik ise, belirli hareketleri yaparken, yava\u015f yap\u0131lan hareket boyunca uzun ve derin nefes alman\u0131z gerekirken, bunu yapamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6receksiniz. Normalde tek bir nefes al\u0131\u015fla yap\u0131labilen hareketleri, bir ka\u00e7 kez nefes alarak yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6rebilirsiniz. Ancak zamanla, nefesiniz a\u00e7\u0131ld\u0131k\u00e7a, uzun ve derin nefes alabildi\u011finizi g\u00f6receksiniz.<\/p>\n\n\n\n
Peki di\u011fer faydalar\u0131? <\/p>\n\n\n\n
Gerek travma, gerek ya\u015flanma sebebiyle beyindeki hippocampus i\u015flevini yitirmeye ba\u015fl\u0131yor. Sadece yoga de\u011fil ama egzersizle de hippocampus’te canlanma, b\u00fcy\u00fcme g\u00f6r\u00fclebiliyor. Ancak egzersiz her insan i\u00e7in, her zaman m\u00fcmk\u00fcn olmayabilir. Ancak yoga evde, hal\u0131n\u0131z\u0131n \u00fcst\u00fcnde, kendinizi fiziksel olarak sakatlama ihtimalinz pek olmadan yapabilece\u011finiz sakin bir egzersiz.<\/p>\n\n\n\n
Yine MR \u00e7ekimlerine g\u00f6re, d\u00fczenli yoga yapanlarda, duygular\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fczenlemeye, \u00f6fkemizi, korkumuzu vs her t\u00fcrl\u00fc duygumuzu kontrol\u00fcm\u00fcz alt\u0131nda tutmaya amygdala b\u00f6lgesi, spor ve yoga yapanlarda, yapmayanlara g\u00f6re daha b\u00fcy\u00fck \u00e7\u0131k\u0131yor. O b\u00f6lgedeki gri alanlar daha yo\u011fun \u00e7\u0131k\u0131yor. Yani d\u00fczenli egzersiz yapanlar, duygular\u0131n\u0131 kontrol etmede, yapmayanlara g\u00f6re daha ba\u015far\u0131l\u0131lar. <\/p>\n\n\n\n
Bunun d\u0131\u015f\u0131nda beynin, karar verme, planlar\u0131 hayata ge\u00e7irme, \u00f6n\u00fcndeki se\u00e7enekleri g\u00f6rebilme ve do\u011fru karar verebilme gibi \u00f6zellikleri sa\u011flayan b\u00f6lgeler, spor, egzersiz, yoga yapanlarda, yapmayanlara g\u00f6re daha etkin \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n
Bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, 8 hafta d\u00fczenli olarak yoga yapanlarda, strese kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00fcretilen cortisol hormonunun daha dengeli salg\u0131land\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f. <\/p>\n\n\n\n
Bir ba\u015fka ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, d\u00fczenli yoga yapanlarda, hippocampus b\u00f6lgesindeki gri alan\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 ve yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f. Bu sayede, odaklanma ve konsantrasyonun artt\u0131\u011f\u0131, duygular\u0131n \u00e7ok daha iyi kontrol edilebildi\u011fi, ki\u015finin duygular\u0131n\u0131 daha iyi tan\u0131yabildi\u011fi ve daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 kararlar verebildi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n
Yine yoga s\u0131ras\u0131nda beyin, stresi, depresyonu ve anksiyeteyi azaltan dopamine, oxytocin, serotonin ve endorphine hormonlar\u0131n\u0131 salg\u0131l\u0131yor. Beynin belirli b\u00f6l\u00fcmleri sakinle\u015fip i\u015flerini yava\u015flat\u0131yor, dinlenme moduna ge\u00e7iyor.<\/p>\n\n\n\n
Sonu\u00e7 olarak, d\u00fczenli egzersiz veya yoga ki\u015finin duygular\u0131n\u0131 kontrol etmesine, stresini azaltmas\u0131na, rahatlamas\u0131na, depresyon ve anksiyete gibi huzursuzluklar\u0131n\u0131 dengelemesine, konsantrasyonunun d\u00fczelmesine, daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 kararlar almas\u0131na, uzun vadede duygusal olarak olgunla\u015fmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olan teknikler. Peki sporla yoga’n\u0131n fark\u0131 nedir? Bence en \u00f6nemli fark, yoga’n\u0131n spora g\u00f6re \u00e7ok \u00e7ok daha ula\u015f\u0131labilir, daha kolay yap\u0131labilir olmas\u0131. Hadi tempolu bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f yapal\u0131m ya da ko\u015fal\u0131m dense, ka\u00e7 ki\u015fi hemen \u015fimdi haz\u0131r olabilir? Spora uygun k\u0131yafetler giymek gerekiyor, spor yapmak i\u00e7in zaman gerekiyor. Spor yap\u0131labilecek uygun mekan gerekiyor. \u00c7oluk \u00e7ocuk varsa onlar\u0131 b\u0131rakacak insan gerekiyor. Gerekiyor da gerekiyor. Herkes i\u00e7in \u00e7ok da kolay ve pratik de\u011fil spor yapmak. Yoga ise, hemen \u015fimdi, oturdu\u011funuz yerde ba\u015flayabilee\u011finiz son derece basit bir eylem. Tek gereken bedeniniz ve youtube videolar\u0131n\u0131 takip etmek i\u00e7in telefon ve wifi \ud83d\ude42 Yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in yoga hareketleri i\u00e7in aya\u011fa kalkman\u0131za bile gerek yok, \u00e7o\u011funu yerde otururken yapmaya ba\u015fl\u0131yorsunuz. Yoga yapmak, egzersiz yapmaktan \u00e7ok daha kolay. Ayr\u0131ca, uzun s\u00fcre hareketsiz olan ki\u015filerin birdenbire spora ba\u015flamalar\u0131 \u00e7ok zor. Ba\u015flasalar bile, insan\u0131 yoran egzersiz hareketleri b\u0131kt\u0131r\u0131c\u0131 olabiliyor. Bir hevesle spora ba\u015flayanlar, k\u0131sa bir s\u00fcre sonra yorgunlu\u011fun verdi\u011fi b\u0131kk\u0131nl\u0131kla b\u0131rakabiliyorlar. Oysa yoga son derece yava\u015f, sakin hareketlerle d\u00fczenli olarak yap\u0131labilecek, insan\u0131 yormayan ve b\u0131kt\u0131rmayan bir eylem. Evin i\u00e7inde, oturdu\u011funuz yerde, size uygun istedi\u011finiz bir zamanda yapabilece\u011finiz ve uzun vadede faydalar\u0131 ispatlanm\u0131\u015f bir beden ve zihin jimnasti\u011fi.<\/p>\n\n\n\n
\u0130lgilenenler ve yeni ba\u015flayanlar i\u00e7in T\u00fcrk\u00e7e bir youtube videosunu ekliyorum:<\/p>\n\n\n\n